İstanbul’da toplu kullanıma açık AVM’lerde koronavirüsün yayılımını engellemek için alınan bir dizi tedbir hayata girdi. Bu tedbirler kapsamında içerideki havayı filtreden geçirerek tekrar geri veren klima sistemlerinin kullanılması yasaklandı Bu durum ev ve iş yerlerinde özellikle de sıcak yaz aylarında klimalara başvuranlara da soru işareti oluşturdu. 

Klimaların virüsün yayılımı üzerindeki etkisi konusunda bilgiler paylaşan dünya iklimlendirme devi Daikin’in Türkiye CEO’su Hasan Önder şunları söyledi: “Araştırmalar gösteriyor ki koronavirüsün sirküle edilen hava yoluyla bulaşıcılığının arttığına dair kesin bir bilgi yok. Özellikle bireysel kullanıma mahsus ‘ev tipi split klimalar’ virüs taşır diyemeyiz. Güvenli ve sağlıklı bir iç ortam havası için alınabilecek birçok tedbir var. Bunların başında maske kullanımı geliyor. Herkesin maske kullandığı, yani bireyin hasta olma durumunda etrafına damlacıklarını bulaştıramadığı senaryoda klima kullanımının herhangi bir sakıncası yok. Klimaların kullanılmaması yaz aylarında kapalı ortamlarda sıcaklığın iyiden iyiye hissedilmesi ve bunaltıcı havanın maske kullanımı da zorlaştırması daha büyük bir tehlike.” dedi. 

“Merkezi klima ve havalandırma sistemlerine dikkat edilmeli"

AVM, hastane, ofis gibi merkezi klima ve havalandırma sistemlerinin kullanıldığı alanlar içinse bazı uyarı ve tavsiyelerde bulununan Daikin CEO’su Hasan Önder, “AVM gibi büyük mekanlarda bizim merkezi sistem dediğimiz VRV, klima santrali, fancoil gibi iklimlendirme ve havalandırma cihazları kullanılıyor. Bu cihazlar tavsiye edildiği şekilde kullanılırsa, virüsün yayılımını artırmaktan ziyade, daha sağlıklı bir ortam sağlayabilirler. Zaten AVM’ler ile ilgili Sağlık Bakanlığı da bir genelge yayınlayarak çalışma şartlarını ortaya koydu. Bu tür sistemlerde havalandırma havası miktarı artırılmalı ve havalandırma sistemi pandemi döneminde 7/24 çalıştırılmalıdır. Taze hava miktarı mümkünse %100 seviyesinde ayarlanmalıdır. İhtiyaç kontrollü havalandırma devreden çıkarılmalı, klima sistemlerinde fan hızı artırılmalıdır. Tuvalet egzozları 7/24 çalıştırılmalı ve çevreye göre tuvaletlerde sürekli düşük basınç yaratılmalıdır. Havalandırma sistemlerine, HEPA filtre veya UVC filtrelerin takılması da virüse karşı etkili olacaktır. Ancak yine de en önemli husus sosyal mesafe ve hijyen kurallarına dikkat edilmesidir.” ifadelerini kullandı.

“Salgın döneminde elektrik tüketimi düşünülmemeli”

Enerji kullanımında devlet desteğinin önemine de değinen Önder, “AVM, market, otel, plaza gibi büyük yapılarda klimaların belirtilen şekilde tam kapasite kullanılması enerji tüketimini artıracaktır. İşletmecilerin kullanım şart ve tavsiyelerine uymaları, sürdürülebilir hijyen koşulları için daha verimli sistemlere yönelmeleri amacıyla enerji kullanımı konusunda devlet desteği de faydalı olabilir.” dedi. 

Daikin uzmanları corona günlerinde iklimlendirme ve klima kullanımı hakkında en çok merak edilen sorulara şu yanıtları veriyor:  

Corona hava ile yayılır mı?

Yapılan araştırmalar virüsün doğrudan havadan bulaşmadığını gösteriyor. Hastalık öksürme, hapşırma, enfekte insanlarla konuşma ve 2 metre uzağa kadar sıçrayabilen damlacıklar ya da yüzeylere yerleşen virüs yoluyla bulaşıyor. Eğer enfekte olmayan bir kişi damlacıklara maruz kalırsa hastalığa yakalanma oranı yüksek. Küçük damlacıkların ise hava akımı ile daha uzun mesafeye ulaşabildiği söyleniyor. Bu nedenle bulunduğunuz ortamı hastalığın taşıyıcılarına karşı sürekli havalandırmanızı öneririz.

Coronavirüs split klima ile bulaşır mı?

Bugüne kadarki araştırmaların da gösterdiği üzere virüsün hava yoluyla bulaşımı kesinleşmediğinden ev tipi split klima da virüs taşır diyemeyiz.

Evde klima kullanmak güvenli mi?

Evet, mevcut karantina koşulları ve sosyal mesafe sebebiyle enfeksiyon taşıyan bir kişinin özel alanınız olan evinize gelme ihtimali oldukça düşük olduğundan klimanızı evinizde kullanmanız güvenlidir.

Klimanızı iyi havalandırılmış bir ortamda rahatlıkla kullanabilirsiniz. Havalandırma, iç ortam havasının, dışarıdan alınan taze hava ile değiştirilmesi yoluyla ortamdaki hava kirleticilerinin azaltılmasına yardımcı olur. İyi havalandırılmamış ortamda iyi bir iç hava kalitesi sağlanması oldukça zordur. Bu nedenle evinizi her saat başı 5-10 dakika havalandırmanızı öneriyoruz. Eğer odanızda karşılıklı iki farklı pencere var ise, her ikisini açmanız daha verimli bir hava akışı oluşturulmasına katkı sağlar. Klimanızı, havalandırmadan önce ve sonra kullanabilirsiniz. Evinizde veya ofisinizde açılan pencere yoksa, iç ortama taze hava seçeneği de sunabilen ürünleri tercih edebilirsiniz.

Ofiste split klima kullanmak güvenli mi?

Bu daha çok nasıl bir ofisiniz olduğuna ve ofis çalışanları ile ziyaretçileri izlemek için ne gibi önlemler alındığına bağlı. Eğer hastalık taşımadığından haberdar olduğunuz, bildiğiniz insanlarla bir arada olduğunuz küçük bir ofiste iseniz, güvenlidir.  Ancak ofisinize çok sayıda ziyaretçinin gelmesi durumunda büyük önlemler almanız gerekir. Personel ve ziyaretçiler, dezenfektan ve maske gibi riski azaltmak için devlet tarafından sunulan yönergeleri takip etmek zorunda. Ofiste split klima, merkezi sistem ürünler veya başka bir iklimlendirme ürün kullanımı, iç ortamı havalandırmakla veya taze hava ile beslemekle desteklenmelidir. Çok kalabalık ortamlarda klimalar egzoz fanı ile yeterli havalandırma ve taze hava sağlayabilir. Eğer açılır cam veya taze hava sunacak bir ünite yok ise, taze hava seçeneği sunabilen ve aynı zamanda güçlü hava temizleme filtresi bulunan split klimalar tercih edilebilir.

Restoranlarda ve mağazalarda split klima kullanılabilir mi?

Restoranlarda ve mağazalardaki ziyaretçi sayısı ve yoğunluğu oldukça yüksektir. Dolayısıyla buradaki bulaşmanın asıl kaynağı klima veya havalandırma ürünlerinden ziyade sosyal mesafe kurallarına ve hijyene dikkat edilmemesi nedeniyle olabilir. Bu nedenle bu ortamlarda direkt olarak klimalar bulaşmayı artırır diyemeyiz. Gerekli görülen yerlerde çalışma mekanları ve masalar sosyal mesafe kuralları uyarınca yeniden düzenlenmelidir. Çok kalabalık ortamlarda klimalar egzoz fanı ile, yeterli havalandırma ve taze hava sağlanarak kullanılabilir. Yine bu ortamlarda taze hava ile ortamı havalandırmak oldukça önemlidir.