Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar: “Türkiye, büyük petrol ve arz krizine rağmen herhangi bir sıkıntı yaşamadı”

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, İstanbul'da gerçekleştirilen 16. Türkiye Enerji Zirvesi kapsamında düzenlenen özel oturumda enerji sektörünün gündemindeki gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulundu. Sertaç Komsuoğlu'nun sorularını yanıtlayan Bayraktar, küresel enerji krizinden Türkiye'nin petrol ve doğal gaz üretim hedeflerine, nükleer enerji yatırımlarından vatandaşlara yönelik desteklere kadar birçok konuda değerlendirmeler yaptı.

Türkiye'nin enerji arz güvenliğini güçlendirmek amacıyla yürüttüğü çeşitlendirme politikalarına dikkat çeken Bayraktar, “Attığımız çeşitlendirme adımlarıyla Türkiye, şubat döneminden itibaren yaşanan büyük krize rağmen, büyük petrol ve arz krizine rağmen herhangi bir sıkıntı yaşamadı. Uyguladığımız destek programlarıyla da vatandaşlarımızı korumaya gayret ediyoruz. Vatandaşlarımızın arz güvenliğiyle alakalı herhangi bir sıkıntı yaşamamaları için büyük bir çaba ortaya koyuyoruz.” dedi.

“Modern Zamanların En Büyük Enerji Krizini Yaşıyoruz”

Küresel çatışmaların enerji altyapıları üzerindeki etkilerini değerlendiren Bakan Bayraktar, Hürmüz merkezli gelişmelerin dünya enerji piyasaları açısından önemli riskler oluşturduğunu belirtti.

Bayraktar, “Birkaç yıldır gördüğümüz bu savaş ve çatışma ortamında enerji tesislerinin, enerji altyapısının ana hedef haline geldiği bir süreci yaşıyoruz. Her zorlukla beraber bir kolaylık vardır, her riskle beraber farklı fırsatlar olabilir diye düşünüyoruz. Her zamankinden daha çok uluslararası anlamda iş birliğine ihtiyaç duyduğumuz bir dönemden geçiyoruz. Yaşadığımız kriz, modern zamanların en büyük enerji krizi.” ifadelerini kullandı.

“Gazlaştırma Kapasitemiz 2016'dan Sonra 5 Katına Çıktı”

Türkiye'nin enerji kaynaklarında dışa bağımlılığı azaltmak amacıyla yerli ve yenilenebilir kaynaklara yöneldiğini belirten Bayraktar, doğal gaz tedarikinde uygulanan çeşitlendirme stratejisinin önemine işaret etti.

Bayraktar, “Bugün Türkiye, bir taraftan boru hatlarıyla doğal gazını tedarik ederken bir taraftan da güçlü bir gazlaştırma altyapısıyla özellikle Kuzey Amerika kaynaklı LNG bolluğundan istifade etmeye çalıştı. 2016'dan sonra bizim gazlaştırma kapasitemiz 5 katına çıktı. Onun için Türkiye'ye daha çok LNG gelmeye başladı.” dedi.

Çeşitlendirme yatırımlarının olası tedarik kesintilerine karşı gerçekleştirildiğini vurgulayan Bayraktar, “Boru gazında oluşabilecek bir kesinti, aksamadan etkilenmemek adına bu çeşitlendirmeyi yaptık. Elbette fiyatlardan herkes gibi biz de etkileniyoruz, uyguladığımız destek programlarıyla da vatandaşlarımızı korumaya gayret ediyoruz.” açıklamasında bulundu.

Enerji Diplomasisinde Uluslararası İş Birliği Vurgusu

Türkiye'nin enerji diplomasisini daha etkin kullanacağını belirten Bayraktar, Suudi Arabistan ve Rusya'da gerçekleştirilen temaslara değindi.

Bayraktar, “Suudi Arabistan'a olan desteğimizi göstermek için oradaydık. Hemen akabinde de Moskova'ya gittik. Dünyada enerji sektöründe nasıl iş birliğini arttırabiliriz, arz güvenliğine çözüm bulabiliriz noktasında görüşmelerimizi gerçekleştirdik. Bundan sonra da enerji diplomasisini çok daha aktif, yoğun bir şekilde kullanmaya devam edeceğiz.” diye konuştu.

“Hedefimiz Günlük 1 Milyon Varil Üretime Ulaşmak”

Türkiye Petrollerinin üretim kapasitesine ilişkin hedefleri açıklayan Bakan Bayraktar, şirketin yurt içi ve yurt dışındaki faaliyetlerini genişleteceğini bildirdi.

Bayraktar, “Türkiye Petrolleri, bugün itibarıyla 300 bin varil petrol ve gaz üreten bir şirket. 2028'de 550-600 bin varillere gideceğiz. Hedef, günde 1 milyon varil üretime çıkabilmek.” dedi.

Yeni yatırımlar ve uluslararası ortaklıklarla üretim kapasitesinin artırılmasının amaçlandığını belirten Bayraktar, şunları kaydetti:

“İnşallah yıl bitmeden yeni haberler, müjdeler gelebilir. Şirket satın alabiliriz, ortaklıklar yapıyoruz ve yapmaya devam edeceğiz. Yeni sahalar olabilir, yeni ülkeler olabilir. Bunlarla beraber 1 milyon varil hedefine ulaşmak istiyoruz. Sadece yerli değil, milli üretim diyebileceğimiz Türkiye'nin dışarıdaki üretimini de arttırmayı hedefliyoruz.”

Somali, Libya, Suriye ve Pakistan'da Enerji Arama Çalışmaları

Türkiye'nin kendi petrol ve doğal gaz kaynaklarını arama faaliyetlerini hem yurt içinde hem de uluslararası sularda sürdürdüğünü ifade eden Bayraktar, arama filosunun kapasitesine dikkat çekti.

Bayraktar, “Türkiye'nin kendi petrolünü ve doğal gazını araması lazım. Türkiye'de ve dışarıda araması lazım. Türkiye kendi gemileriyle doğal gaz, petrol arayan bir ülke haline geldi. Çok güçlü bir filomuz var.” ifadelerini kullandı.

Yurt dışındaki faaliyetlere ilişkin bilgi veren Bayraktar, “Lübnan offshore'una ilgi duyuyoruz. Suriye offshore'unda Türkiye var. Somali'de şu anda fiili arama var. Libya'da çalışmalarımız devam ediyor. Çok yakın bir zamanda Oruç Reis sismik gemimiz Pakistan'a gidiyor, oradaki sahalarda çalışacak.” dedi.

“Gabar'da 2027 Hedefimiz 100 Bin Varilin Üzeri”

Gabar'daki petrol üretiminin artırılmasına yönelik çalışmalara da değinen Bakan Bayraktar, günlük üretimin 85 bin varile ulaştığını açıkladı.

Bayraktar, “Gabar'da bugün petrol üretiyoruz, 85 bin varillere geldik. Üretim devam ediyor. Hedefimiz, 2027 yılında üretimi 100 bin varillerin üzerine çıkarmak. İhtiyaç çok büyük. Dolayısıyla daha farklı şeyler yapmamız lazım. Şimdi o farklı şeyler için uğraşıyoruz.” diye konuştu.

“Türkiye Enerji Ticaret Merkezi Olma Yolunda İlerliyor”

Türkiye'nin bölgesel enerji ticaretindeki konumunu değerlendiren Bayraktar, güçlü iç piyasa ve gelişmiş altyapının enerji merkezi olma hedefinde belirleyici olduğunu söyledi.

Bayraktar, “Enerji ticaret merkezi olmak istiyorsanız, çok kuvvetli bir iç piyasanızın olması lazım. Gazın gazla rekabetini sağlamanız lazım. İkinci ihtiyaç duyduğumuz şey, güçlü bir altyapı.” dedi.

BOTAŞ'ın doğal gaz tedarikinde ulaştığı çeşitliliğe işaret eden Bayraktar, “BOTAŞ, bu yıl itibarıyla 13 farklı ülkeden doğal gaz tedarik eden bir şirket haline geldi. Türkiye, doğal gazı ihraç eden bir ülke haline geldi. Gürcistan, Irak ve Suriye ile elektrik ticaretimiz var.” ifadelerini kullandı.

Avrupa'nın Rus enerji kaynaklarına yönelik politikalarının Türkiye açısından yeni fırsatlar oluşturabileceğini belirten Bayraktar, şöyle devam etti:

“Türkiye, güvenilir bir ülke, istikrarlı bir ülke; altyapısı güçlü. Malum Avrupa Birliği, Rus gazını almak istemiyor. 30 Ekim 2027'den itibaren Rus gazı boru hattıyla alınmayacak. 1 Ocak 2027'den itibaren de Rus LNG'si alınmayacak. Böyle bir ortamda Türkiye, önemli bir alternatif oluşturabilir. Yaptığımız yatırımlarla enerji merkezi olma yolunda gidiyoruz.”

Milli Enerji 2040 Planı 5 Kasım'da Açıklanacak

Türkiye'nin uzun vadeli enerji politikalarına ilişkin yeni yol haritasının 5 Kasım'da İstanbul Dolmabahçe'de kamuoyuyla paylaşılacağını açıklayan Bakan Bayraktar, planın 2053 karbon nötr ekonomi hedefiyle bağlantılı olduğunu bildirdi.

Bayraktar, “Milli Enerji 2040'ı 5 Kasım'da Dolmabahçe'de açıklayacağız. 2027'ye geldik; özellikle 2053 karbon nötr ekonomiye giderken buradan bir 13 yılımız var. 2040 tam orta tarih oluyor aynı zamanda. Bu 13 yılda yapacaklarımız bizi 2053'e götürecek, Türkiye'nin bu hedefine nasıl varacağını ortaya koyacak bir çalışmayı açıklayacağız.” dedi.

Elektrik kullanımının ekonominin bütün alanlarında yaygınlaşacağını vurgulayan Bayraktar, “Türkiye'deki ekonominin bütün alanlarında elektriğin daha yoğun olarak kullanılacağı bir döneme doğru gidiyoruz. İşin özünde elektrikleşmenin olduğu ve Türkiye'nin enerji bağımsızlığına nasıl gideceğini ortaya koyduğu çok kapsamlı bir planı açıklayacağız.” ifadelerini kullandı.

“Akkuyu'nun Elektriğini 2027'den İtibaren Kullanacağız”

Akkuyu Nükleer Güç Santrali'ndeki çalışmaların son aşamaya geldiğini belirten Bayraktar, santralde yoğun test süreçlerinin sürdüğünü açıkladı.

Bayraktar, “İşin sonuna geldik. Şu anda yoğun bir test süreci devam ediyor. Önümüzdeki birkaç hafta içerisinde nükleer yakıtı yükleyerek fiziki başlangıcını hedefliyoruz ve 2027 yılından itibaren de sistemimizde Akkuyu'nun elektriğini kullanacağız.” dedi.

Yeni Nükleer Santraller İçin Dört Ülkeyle Görüşmeler Sürüyor

Türkiye'nin yeni nükleer enerji projeleri için Kanada, Güney Kore, Çin ve Rusya ile temaslarını sürdürdüğünü belirten Bakan Bayraktar, uluslararası görüşmelerin devam ettiğini kaydetti.

Bayraktar, “Kanada Başbakanı geçen hafta Sayın Cumhurbaşkanımızı ziyaret etti. Masada ana gündemlerden bir tanesi nükleer konusuydu. Onlarla görüşmelerimiz devam ediyor. Pazartesi günü Güney Kore'ye gideceğiz. Güney Kore'de Sayın Cumhurbaşkanımızın ziyareti var. Orada da gündemlerimizden önemli bir tanesi yine nükleer olacak.” açıklamasında bulundu.

Çin ve Rusya ile de müzakerelerin sürdüğünü aktaran Bayraktar, “Türkiye'ye en uygun gelecek proje ve teknolojiyi belirleyip bu santralleri de hayata geçirmek istiyoruz.” ifadelerini kullandı.

COP31'de 2035 İçin Yüzde 35 Elektrifikasyon Hedefi

Antalya'da düzenlenecek COP31 kapsamında Türkiye'nin elektrifikasyon konusunda uluslararası bir hedef ortaya koymayı amaçladığını belirten Bayraktar, iklim politikalarında somut uygulamalara geçilmesi gerektiğini söyledi.

Bayraktar, “Antalya'da COP31'de iklimle alakalı artık 'konuşmadan aksiyona geçelim' mottosuyla Türkiye'nin ortaya koyduğu önemli bir program var. Türkiye'de elektrifikasyonla alakalı yapmak istediğimiz şeyi, dünyaya öneriyoruz; mutabakat sağlanırsa '2035'te yüzde 35'lik elektrifikasyon' hedefinden COP31'in en önemli çıktısı olarak bahsedebiliriz.” dedi.

Uluslararası mutabakatın önemini vurgulayan Bayraktar, “Ümit ediyorum dünyaya çok önemli bir mesaj veririz ve sadece mesaj vermekle kalmayız, devamında da dünyayı bu anlamda hareket ettirebiliriz.” değerlendirmesinde bulundu.

“Elektrik ve Doğal Gaz Desteğine Devam Edeceğiz”

Enerji fiyatlarındaki artışlara karşı vatandaşlara sağlanan desteklerin sürdürüleceğini açıklayan Bakan Bayraktar, 2021-2026 döneminde elektrik ve doğal gaz için verilen toplam desteğin yaklaşık 74,9 milyar dolara ulaştığını belirtti.

Bayraktar, “Vatandaşlarımızı fiyatlardan korumakla alakalı çok uzun zamandır zaten uyguladığımız destekler var, onlara devam ediyoruz. 2021-2026 yılları arasında toplam enerjiye verdiğimiz elektrik ve doğal gaz desteği, yaklaşık 74,9 milyar dolar, 75 milyar dolar.” ifadelerini kullandı.

Yeni bütçede de enerji desteklerine önemli kaynak ayrıldığını kaydeden Bayraktar, “Şimdi bütçe maratonuna başlıyoruz, bütçemizde 600 milyar liranın üzerinde yine bir enerji desteği var. Hane halkına elektrik ve doğal gaz desteğine devam edeceğiz.” dedi.

“Akaryakıtta Yaklaşık 250 Milyar Liralık Vergiden Vazgeçildi”

Küresel enerji krizinin akaryakıt fiyatlarına etkisini sınırlamak amacıyla uygulanan Eşel Mobil sistemine ilişkin bilgi veren Bayraktar, Hazine'nin önemli miktarda vergi gelirinden feragat ettiğini açıkladı.

Bayraktar, “Şubat'taki krizle beraber Eşel Mobil sistemiyle akaryakıtta maliyet tarafında Hazinemiz çok önemli bir vergiden vazgeçti. 250 milyar liraya yakın bir vergiden sarfınazar etmiş olduk. Bu desteklerle mümkün olduğu kadar vatandaşlarımızı korumaya gayret ediyoruz.” diye konuştu.

Yerli Kömür ve Doğal Gaz Santralleri İçin Yeni Programlar

Elektrik üretiminde yerli kaynakların desteklenmesine yönelik çalışmaların devam edeceğini belirten Bayraktar, yerli kömür santrallerine sağlanan alım garantilerini hatırlattı.

Bayraktar, “Özellikle yerli kömüre çok önemli destekler verdik, vermeye devam edeceğiz. 2029'a kadar ortaya koyduğumuz alım garantisi, bugüne kadar ortaya konmuş en iddialı programlardan bir tanesiydi.” dedi.

Doğal gaz santrallerinin elektrik sistemindeki rolüne de dikkat çeken Bayraktar, “Doğal gaz santrallerini sistemde tutmak önem arz ediyor, onları sistemde tutabilmek için neler yapacağız, bunlarla alakalı programı önümüzdeki dönemde hayata geçireceğiz.” açıklamasında bulundu.

Bakan Bayraktar'ın 16. Türkiye Enerji Zirvesi'nde yaptığı açıklamalarda, enerji arz güvenliğinin korunması, yerli ve yurt dışı üretimin artırılması, nükleer yatırımların hayata geçirilmesi, elektrifikasyonun yaygınlaştırılması ve hane halkına yönelik enerji desteklerinin sürdürülmesi başlıkları öne çıktı.