ABD ve İsrail, Türkiye-Mısır Yakınlaşmasından Neden Rahatsız?!
Türkiye’nin Mısır ile ilişkileri yeni değil; yıllardır siyasi, ekonomik, askeri, sosyal vs. ilişkiler zaten devam etmektedir. Türkiye-Mısır ilişkileri ara-sıra bozulsa da zaman içinde düzeliyordu. Türkiye-Mısır arasındaki tarihi, dini, coğrafi ve siyasi derin bağların olduğunu çok iyi biliyoruz. Fakat Türkiye-Mısır ilişkilerinden her zaman rahatsız olan iki ülke var: bu ülkeler ABD ve İsrail’di. Bilhassa İsrail son derece rahatsız oluyordu. Daha geçen gün İsrail Maariv gazetesi Ürdün kaynaklı Rai-al-Yorum’a dayanarak yapmış olduğu haberde ABD’nin Mısır ve Türkiye arasındaki ilişkileri yakından mercek altına aldığı ifade edildi. Türkiye ve Mısır arasında savunmaya yönelik ilişkiler ister-istemez ABD ve İsrail’in dikkatini çekmiş. Bu sebeple de iki ülke ilişkileri yakından takibe alınmış!
Burada asıl husus Türkiye-Mısır ilişkilerinden ABD ve İsrail’in rahatsızlığı ve Türkiye-Mısır yakınlaşması. Bilhassa savunmaya yönelik ilişkileri Doğu Akdeniz’de güç dengelerini etkilemesinden kaynaklanabilir. Aynı zamanda savunma ilişkilerinde kapsamlı bir anlaşma yapıp-yapmadıkları konusu! Burada kadar her neyse de İsrail’in Güney Kıbrıs ve Yunanistan arasındaki savunmaya yönelik ilişkiler sonucu yapmış oldukları anlaşmalara ne diyeceğiz. İsrail’in bu yöndeki girişimlerinden Türkiye rahatsız olması gerekmiyor mu?! Oysaki Türkiye’nin bu konulardaki ‘soğukkanlılığı’ zaten ABD ve İsrail’i rahatsız etmeye yetiyor.
Aslında bu haberden ABD değil daha çok İsrail rahatsız oluyor. Şayet Türkiye-Mısır arasında savunmaya yönelik bir anlaşma yapılır da güvenlik konusunda birlikte hareket etmeye başlarsa şayet asıl o zaman İsrail’in paçası tutuşacak! Çünkü Türkiye-Mısır güvenlik anlaşması gerçekleşirse sıra Suud-i Arabistan ve Pakistan’a gelecek! Yani, Türkiye benzer bir yakınlaşmayı Suud-i Arabistan ve Pakistan’la da yaparsa! O zaman durum İsrail için ‘İslam Birlikteliği’ korkusuna dönüşecek. Haberden anlaşıldığına göre Mısır’ın Türkiye’den hava savunma sistemleri satın almak istediği vurgusu! Asıl korkusu ise Mısır-İsrail sınırında alınan bu savunma sistemlerinin yerleştirilmesi! Türkiye-Mısır arasındaki böyle bir ‘güvenlik anlaşması’ daha şimdiden İsrail’in paçalarını tutuşturdu.
Oysaki Mısır ve Türkiye arasındaki yakınlaşma adımları yeni değil… Yıllardır bu tür yakınlaşmalar olmuş ve diplomatik temaslar kurulmuş. Tabi ki Türkiye, eline geçen bu tür fırsatları her iki ülkenin menfaati/çıkarları doğrultusunda değerlendirecek. Peki, İsrail’in Güney Kıbrıs ve Yunanistan ile bu tür yakınlaşmalar yapmasına ne diyeceğiz?! İsrail-Yunanistan-Güney Kıbrıs birlikteliğinden Türkiye rahatsız olmuyor mu?! Gerçi Türkiye bu tür birliktelikler karşısında her zaman tedbirini almış ve çok yakından İsrail’i, Yunanistan’ı ve Güney Kıbrıs’ı izlemiştir. Olayın asıl özü, Türkiye-Mısır’ın savunmaya yönelik yakınlaşması neticesinde çok ciddi ve derin adımlar atılması… Bu da İsrail-Yunanistan-Güney Kıbrıs ‘birlikteliğini’ olağanüstü riske sokacak ve tedirgin edecek…
Oysaki Türkiye-Mısır ilişkilerinin kökeni 500 yıla dayanıyor. Türkiye’nin Mısır ile tarihi ve dini bağları var. Türkiye ve Mısır ‘Akdeniz Birlik’ üyesidir. Elbet ki bu ilişkiler günümüzde de devam etmektedir. Türkiye-Mısır ilişkileri 1925 yılında diplomatik ve ticari ilişkilerle başlamıştır. Mısır’da Sosyalist rejimin kurulması nedeniyle (1961-1963 arasında) iki yıl ilişkiler dondurulmuştu. 2005 yılında Türkiye-Mısır arasında serbest ticaret anlaşması imzalanmıştı. Mısır’daki Sisi askeri yönetimi nedeniyle de ilişkiler yeniden bozulmuştu. 2022’de FIFA Dünya Kupası Türkiye Cumhurbaşkanı R. Tayyip Erdoğan ve Mısır Devlet Başkanı Abdülfettah es-Sisi'yi yakınlaştırdı. Daha sonraki yıllarda Türkiye-Mısır ilişkileri (bazen aksasa da) seviyeli ve dostane bir şekilde devam etti ve hala da bu şekilde devam etmektedir.
